การสร้างนวัตกรรมการเรียนรู้สู่ความเป็นสากล: รูปแบบการจัดการสหกิจศึกษาต่างประเทศ ผ่านความร่วมมือทางวิชาการโดยตรงกับสถานประกอบการชั้นนำ ณ ประเทศญี่ปุ่น

รางวัลดีเด่น ปีการศึกษา 2568

ยุทธศาสตร์ที่ 1 : KR 1.2.1

การสร้างนวัตกรรมการเรียนรู้สู่ความเป็นสากล: รูปแบบการจัดการสหกิจศึกษาต่างประเทศ ผ่านความร่วมมือทางวิชาการโดยตรงกับสถานประกอบการชั้นนำ ณ ประเทศญี่ปุ่น

ผู้จัดทำโครงการ

ดร.เชาว์ เต็มรักษ์ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ปิยสุดา ม้าไว อาจารย์อัจฉรา โหตรภวานนท์ ดร.วรวรรณ เฟื่องขจรศักดิ์ ดร.สายัณห์ กอเสถียรวงศ์ อาจารย์พิมหทัย บุญปัญญาโรจน์

วิทยาลัยศิลปศาสตร์

1. บริบทและความสำคัญ

สภาพปัญหาและความท้าทาย : แม้โครงการสหกิจศึกษาเดิมจะให้นักศึกษาได้ฝึกงานในบริษัทญี่ปุ่นในประเทศไทย แต่สภาพแวดล้อมยังคงความเป็นไทยและโดยส่วนใหญ่จะมีหัวหน้างานเป็นคนไทย ทำให้นักศึกษาไม่ได้มีโอกาสได้ใช้ทักษะภาษาและเรียนรู้วัฒนธรรมญี่ปุ่นอย่างเต็มที่ นอกจากนี้ นักศึกษายังขาดทักษะการสื่อสาร ความกล้าตัดสินใจ และการปรับตัวในสภาพสังคมที่แตกต่าง (Culture Shock)
เหตุผลที่ต้องริเริ่ม : เพื่อผลิตบัณฑิตที่มีคุณภาพตอบโจทย์ความต้องการของตลาดแรงงานสากล จึงต้องสร้างนวัตกรรมทางการศึกษาโดยการทำความร่วมมือทางวิชาการ (MOU) กับสถานประกอบการญี่ปุ่นโดยตรง เพื่อให้นักศึกษาได้ฝึกงานในสภาพแวดล้อมจริง
เป้าหมาย : เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการเรียนรู้ทักษะภาษาและ Soft Skills, สร้างบัณฑิตที่มีคุณลักษณะ “Transform” เป็นคนใหม่ที่มีความรับผิดชอบและทัศนคติเชิงบวก และขยายเครือข่ายความร่วมมือในระดับนานาชาติ

ความรู้ที่สำคัญที่นำมาใช้

ประเภทของความรู้และที่มาของความรู้

☑ ความรู้แบบชัดแจ้ง (Explicit Knowledge)

เว็บไซต์สถานเอกอัครราชทูตญี่ปุ่นประจำประเทศไทย

เอกสารกฎหมายตรวจคนเข้าเมืองประเทศญี่ปุ่น
กระบวนการยื่นขอ COE (Certificate of Eligibility) หรือใบรับรองสถานภาพการพำนักที่ญี่ปุ่น

☑ ความรู้ที่ฝังลึกอยู่ในตัวคน (Tacit Knowledge)

รายละเอียดเพิ่มเติมเกี่ยวกับความรู้ที่นำมาใช้
1. ทักษะการเจรจาและการสร้างเครือข่ายระหว่างประเทศ (International Negotiation Skills)
- รายละเอียด: เป็นความรู้ในการติดต่อประสานงานและเจรจาเงื่อนไขความร่วมมือทางวิชาการ (MOU) โดยตรงกับสถานประกอบการชั้นนำในญี่ปุ่น (เช่น โรงแรม Fujiya) โดยไม่ผ่านคนกลาง
- จุดเน้น: ทักษะการคัดสรรแหล่งฝึกงานที่น่าเชื่อถือ การตรวจสอบความปลอดภัย และการต่อรองสวัสดิการที่เหมาะสมที่สุดเพื่อประโยชน์ของนักศึกษา
- เจ้าของความรู้: ผู้บริหารวิทยาลัยศิลปศาสตร์ และฝ่ายญี่ปุ่นสัมพันธ์
1. เทคนิคการจัดการอารมณ์และ “การเป็นที่พึ่งทางใจ” (Psychological Support & Mentoring)
- รายละเอียด : ความสามารถในการรับฟังและแก้ไขปัญหาความตื่นตระหนกทางวัฒนธรรม (Culture Shock) ของนักศึกษาในช่วง 1 เดือนแรกของการทำงาน
- จุดเน้น : ทักษะการใช้ช่องทางไม่เป็นทางการ (เช่น การคุยผ่าน LINE/Messenger) เพื่อสอบถามที่มาของปัญหา และการชี้แจงเพื่อปรับทัศนคติ (Attitude Adjustment) ให้มีความกระตือรือร้นและเข้าใจความคาดหวังขององค์กรญี่ปุ่น
- เจ้าของความรู้ : คณาจารย์ที่ปรึกษาและอาจารย์นิเทศ
1. ทักษะการสื่อสารข้ามวัฒนธรรมในบริบทวิชาชีพ (Cross-Cultural Professionalism)
- รายละเอียด : ความรู้ที่เกิดจากการสั่งสมประสบการณ์ในสายงานบริการและสำนักงานสไตล์ญี่ปุ่น ซึ่งต้องอาศัยมนุษย์สัมพันธ์และการวางตัวที่เหมาะสม
- จุดเน้น : การแก้ปัญหาเฉพาะหน้าและการเอาชนะเงื่อนไขข้อจำกัดในการทำงานร่วมกับชาวต่างชาติ (Non-Thai) เพื่อให้ได้รับความไว้วางใจในงานระดับสูง เช่น งานด้านการเงินหรือการต้อนรับส่วนหน้า
- เจ้าของความรู้: นักศึกษาที่ผ่านการฝึกงาน (รุ่นพี่) และอาจารย์ผู้สอนรายวิชาเฉพาะทาง
1. การจัดการความรู้จากประสบการณ์จริงสู่รุ่นน้อง (GSA & SDO Knowledge Transfer)
- รายละเอียด: การเปลี่ยน “ความรู้ที่ได้รับอย่างรวดเร็ว” (Fast knowledge) ให้กลายเป็น “ความรู้ที่ใช้ได้จริงและยั่งยืน” (Slow knowledge) ผ่านการแลกเปลี่ยนเรียนรู้
- จุดเน้น: ทักษะการถ่ายทอดประสบการณ์ผ่านกิจกรรมเสวนา (เช่น “วิถีแม่บ้านญี่ปุ่น” หรือ “ประสบการณ์ในโรงแรม”) เพื่อเตรียมความพร้อมให้รุ่นน้องก้าวข้ามอุปสรรคที่รุ่นพี่เคยพบ
- เจ้าของความรู้: ศิษย์เก่าและนักศึกษาสหกิจศึกษารุ่นพี่

2. การวางแผน

สอดคล้องตามตัวชี้วัดอื่น

ตัวชี้วัดประกันคุณภาพ

รายละเอียดตัวชี้วัด

KR 1.2.1: นวัตกรรมการจัดการเรียนการสอนที่มุ่งเน้นผลลัพธ์ผู้เรียน

นิยามและเป้าหมาย: เป็นตัวชี้วัดภายใต้ยุทธศาสตร์ที่ 1 (Excellence in Education) ที่มุ่งเน้นการ ปรับเปลี่ยนกระบวนการจัดการเรียนการสอนและการพัฒนานักศึกษาให้มีคุณภาพและเป็นนวัตกรรม.
ความสำคัญ: เพื่อให้การเรียนการสอนเท่าทันต่อการเปลี่ยนแปลงของสถานการณ์ปัจจุบัน ทั้งปัจจัย ภายในและภายนอก และสอดคล้องกับผลลัพธ์การเรียนรู้ที่คาดหวัง (Expected Learning Outcomes).

เหตุผล: ตัวชี้วัดนี้แสดงถึงความเป็น “Excellence in Education” โครงการนี้เป็นนวัตกรรมการเรียนรู้จากการปฏิบัติจริง (Learning by Doing) ที่ปรับปรุงกระบวนการให้เท่าทันสถานการณ์สากล.
เกณฑ์การวัด: นักศึกษาที่เข้าร่วมโครงการ ร้อยละ 100 มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนรู้อยู่ในระดับคะแนนไม่ต่ำกว่า B+ หรือเกรด S

ตัวชี้วัดรอง

ร้อยละความพึงพอใจของสถานประกอบการและผู้ปกครอง (เป้าหมายระดับ “ดีมาก”)

ด้านความเป็นสากล (Internationalization):
- ตัวชี้วัด: KR 4.1.6/1 อัตราส่วนชาวต่างชาติต่อนักศึกษาไทยที่เข้าร่วมกิจกรรมที่มีการทำ Academic Integration.
- รายละเอียด: นักศึกษาได้ปฏิบัติงานและสื่อสารกับชาวต่างชาติ (คนญี่ปุ่น) ในสถานประกอบการจริงตลอดระยะเวลา 6 เดือน.
ด้านการเปลี่ยนแปลงของผู้เรียน (Student Transformation):
- ตัวชี้วัด: ร้อยละความพึงพอใจของผู้ปกครองต่อการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมและวุฒิภาวะของนักศึกษา ( เป้าหมาย : ร้อยละ 100 อยู่ในระดับ “พึงพอใจมากที่สุด”).
- รายละเอียด: การสะท้อนผลลัพธ์เชิงคุณภาพว่านักศึกษามีทัศนคติและบุคลิกภาพที่เปลี่ยนไปเสมือนเป็น “ลูกคนใหม่”.
ด้านการขยายผลโครงการ (Scalability):
- ตัวชี้วัด: จำนวนนักศึกษาที่เข้าร่วมโครงการในปีการศึกษา 2568 ( เป้าหมาย : 20 คน).
- รายละเอียด: แสดงการเติบโตแบบก้าวกระโดดจากรุ่นที่ 1 และ 2 ซึ่งมีเพียงปีละ 2 คน สู่เป้าหมายที่ท้าทายมากขึ้น.
ด้านทักษะภาษา (Language Proficiency):
- ตัวชี้วัด: ร้อยละของนักศึกษาที่ผ่านเกณฑ์ทดสอบภาษาญี่ปุ่น JLPT N3 ขึ้นไป ก่อนออกเดินทาง (เป้าหมาย : ร้อยละ 100).

ขั้นตอนการดำเนินงาน

คัดเลือกและเจรจากับสถานประกอบการชั้นนำที่มีชื่อเสียงและน่าเชื่อถือ (เช่น Fujiya Hotel)
ประชาสัมพันธ์และคัดเลือกนักศึกษาที่มีระดับภาษา JLPT N3 ขึ้นไป
จัดทำ Workshop เตรียมความพร้อมด้านบุคลิกภาพ ทัศนคติ และทักษะเฉพาะทาง
ประสานงานด้านเอกสารวีซ่าและใบรับรองการพำนัก (COE)

ทรัพยากรที่ใช้ (งบประมาณ อุปกรณ์ เครื่องมือ)

งบประมาณสนับสนุนจากวิทยาลัย (โครงการความร่วมมือกับสถาบันในความร่วมมือ) เป็นค่าใช้จ่ายใน การเลี้ยงรับรอง ของขวัญ ของที่ระลึกให้แก่คณะผู้ประกอบการที่เดินทางมาเยือนเพื่อเจรจาความร่วมมือ รวมทั้งเป็นค่าของขวัญ ของที่ระลึกในยามที่ผู้บริหารวิทยาลัยศิลปศาสตร์เดินทางไปเจรจาความร่วมมือ เยี่ยมชมสถานที่ฝึกงาน และที่พักอาศัยของนักศึกษา ณ ประเทศญี่ปุ่น
ทีมผู้บริหารวิทยาลัยศิลปศาสตร์ คณบดี รองคณบดีฝ่ายต่างๆ เจรจาความร่วมมือ วางแผน แนวทางในการดำเนินงาน รวมทั้งแก้ไขปัญหา
ทีมคณาจารย์ประจำภาควิชา ทั้งชาวไทยและชาวญี่ปุ่นผู้ดูแล คัดกรองรวมทั้งเตรียมความพร้อมนักศึกษา จัดเตรียมรวมทั้งแปลข้อมูลเอกสารสำคัญต่างๆ เช่น เอกสาร MOU/ เอกสารระเบียบข้อบังคับในการฝึกงานของสถานประกอบการแต่ละแห่ง
ฝ่ายญี่ปุ่นสัมพันธ์ ประสานงานเรื่องการนัดหมายการมาเยือน การเจรจาความร่วมมือ การสัมภาษณ์คัดเลือกนักศึกษาทั้งแบบออนไลน์และออนไซต์ ที่ประเทศไทยและประเทศญี่ปุ่น

3. การลงมือปฏิบัติ

มีการดำเนินการตาม 20 ขั้นตอน นับตั้งแต่การประชาสัมพันธ์ การคัดเลือกไปจนถึงการนิเทศออนไลน์รายเดือน และการนิเทศ ณ สถานที่จริงโดยผู้บริหารวิทยาลัย ดังนี้

ขั้นตอนการดำเนินการ โครงการสหกิจศึกษา ประเทศญี่ปุ่น

ประชาสัมพันธ์ให้ข้อมูลเกี่ยวกับแหล่งฝึก คุณสมบัติและเงื่อนไขของการเข้าร่วมโครงการ

– เป็นนักศึกษาชั้นปีที่ 4

– มีผลคะแนนสอบวัดระดับภาษาญี่ปุ่น JLPT N3 ขึ้นไป (หรือเทียบเท่า)

อาจารย์พูดคุยเพื่อสอบถามความประสงค์เป็นรายบุคคล และให้คำแนะนำในการตัดสินใจเลือกสถานที่ฝึกงาน (ประเภทงาน)
นักศึกษาส่งเอกสารการสมัคร

– ใบสมัครเข้าร่วมโครงการ (โดยมีผู้ปกครองลงนามรับทราบ)

– แบบประวัติส่วนตัว (ภาษาญี่ปุ่น) แนบผลสอบวัดระดับภาษาญี่ปุ่น

4. คณาจารย์คัดกรองเอกสารเข้าร่วมโครงการ
5. สัมภาษณ์รอบที่ 1 ประเมินความสามารถทักษะภาษาญี่ปุ่น
6. สัมภาษณ์รอบที่ 2 ประเมินความพร้อมของนักศึกษาด้านกายภาพและทัศนคติ
7. เตรียมความพร้อมเพื่อเข้ารับการสัมภาษณ์กับผู้ประกอบการชาวญี่ปุ่น
8. สัมภาษณ์โดยผู้ประกอบการญี่ปุ่น
9. ประกาศผลการสอบคัดเลือก
จัดเตรียมเอกสารสำหรับยื่นขอใบรับรองการพำนัก (COE)
จัดการประชุมนักศึกษาและผู้ปกครองนักศึกษา
นักศึกษาและผู้ปกครองลงนามในหนังสือยืนยันการเข้าร่วมโครงการสหกิจศึกษาประเทศญี่ปุ่น
ดำเนินการขอวีซ่า
จัดอบรมเตรียมความพร้อมก่อนออกเดินทาง
นักศึกษาออกเดินทาง
อาจารย์ผู้ดูแลโครงการประสานงานกับสถานประกอบการในการดูแลนักศึกษา และนิเทศนักศึกษาฝึกงาน
17. อาจารย์ให้คำปรึกษานักศึกษาด้านการใช้ชีวิต การฝึกงาน และการทำโครงงาน
กำหนดวันประชุมนักศึกษาเพื่อนำเสนอโครงงาน ป้อนข้อมูลสะท้อนกลับ
นักศึกษาแก้ไขโครงงานและนำส่งตามกำหนด
ทีมคณาจารย์ผู้ดูแลประชุมเพื่อประเมินผล(ตัดเกรด)ร่วมกัน มีผลให้นักศึกษาสำเร็จการศึกษา

ปัญหาและอุปสรรคที่พบระหว่างทาง รวมถึงแนวทางในการแก้ไข

ปัญหา 1 : ความล่าช้าในการตรวจสอบเอกสาร MOU และเอกสารสำหรับยื่นขอ COE จากตม.ญี่ปุ่น แนวทางแก้ไข : สร้างทีมประสานงานร่วมกันระหว่างภาควิชา วิทยาลัย และฝ่ายญี่ปุ่นสัมพันธ์เพื่อ ติดตามงานอย่างต่อเนื่อง
ปัญหา 2 : นักศึกษาเผชิญความเครียดจากการปรับตัว (Culture Shock)

แนวทางแก้ไข : อาจารย์ที่ปรึกษาให้คำแนะนำออนไลน์ รับฟังปัญหา และปรับทัศนคติทันทีเมื่อได้รับ Feedback จากสถานประกอบการ

ปัญหา 3 : นักศึกษาต้องกินยาเพื่อรักษาโรคประจำตัว ซึ่งยาดังกล่าวเป็นยาต้องห้ามนำเข้าประเทศญี่ปุ่น

แนวทางแก้ไข : ตรวจสอบข้อมูล หาแนวทางแก้ไขร่วมกับผู้รับผิดชอบที่ญี่ปุ่น ให้นักศึกษาขอเอกสาร รับรองจากแพทย์ประจำตัว แปลเป็นภาษาอังกฤษ นำติดตัวไปที่ประเทศญี่ปุ่น

ปัญหา 4 : นักศึกษายังมีภาระผูกพันทางทหาร ซึ่งหลังจากประสานงานหลายฝ่าย

แนวทางแก้ไข : ประสานงานเพื่อขอเอกสารรับรองการฝึกงานจากหน่วยงานรับฝึก แต่ไม่ได้รับการ อนุโลม สุดท้ายต้องขออนุญาตลางาน(ระยะสั้น)เพื่อเดินทางกลับมารายงานตัวขอผ่อนผันที่ประเทศไทย

ซึ่งประเด็นปัญหาต่างๆ เหล่านี้ ทีมงานผู้รับผิดชอบโครงการได้นำมาแลกเปลี่ยนเรียนรู้ หารือ หาแนวทางในการแก้ไข และนำไปเป็นกรณีศึกษา รวมทั้งกำหนดให้เป็นเงื่อนไขในการคัดกรองนักศึกษาที่จะเข้าร่วมโครงการในรุ่นถัดไป

กระบวนการในการดำเนินโครงการนี้เป็น “นวัตกรรมที่มุ่งเน้นผลลัพธ์ผู้เรียน” (KR 1.2.1) และเป็นการสร้าง “Smart People” ผ่าน “Smart Process” ตามเป้าหมายการเป็น Smart Organization ของมหาวิทยาลัยรังสิต ไม่ใช่เพียงแค่การส่งนักศึกษาไปฝึกงาน แต่เป็น “Educational Innovation” หรือนวัตกรรมทางการศึกษาที่มหาวิทยาลัยรังสิตริเริ่มขึ้นเป็นแห่งแรก โดยมีรายละเอียดที่โดดเด่นดังนี้:

นวัตกรรมรูปแบบความร่วมมือ (Structural & Strategic Innovation):

Direct Partnership Model: เป็นการเจรจาความร่วมมือทางวิชาการ (MOU) และทำข้อตกลงเงื่อนไขการทำงานและสวัสดิการต่างๆ ระหว่างผู้บริหารวิทยาลัยกับสถานประกอบการชั้นนำในญี่ปุ่นโดยตรง เช่น Fujiya Hotel, Hotel Nampuuso, เทศบาลเมือง Koriyama เป็นต้น โดยไม่ผ่านเอเจนซี่ เพื่อความปลอดภัยและผลประโยชน์สูงสุดของนักศึกษา
Global Academic Integration: นวัตกรรมในการดึงสถานประกอบการต่างประเทศเข้ามามีส่วนร่วมในกระบวนการคัดเลือกตั้งแต่ต้น โดยผู้บริหารชาวญี่ปุ่นเป็นผู้สัมภาษณ์โดยตรงทั้งแบบผ่านระบบออนไลน์และการเดินทางมายังวิทยาลัยศิลปศาสตร์ เพื่อทำการสัมภาษณ์คัดเลือกและประเมินความพร้อมของนักศึกษาด้วยตนเอง

นวัตกรรมการจัดการกระบวนการ (Process Innovation – Smart Process):

Real-time Mentoring Ecosystem: การใช้นวัตกรรมการดูแลแบบ “Hybrid” ที่รวมการเตรียมความพร้อมในชั้นเรียนเข้ากับการนิเทศออนไลน์รายเดือนผ่านระบบประชุมทางไกล เพื่อแก้ไขปัญหา Culture Shock และทัศนคติในการทำงานได้ทันท่วงที
20-Step Standardized Workflow: การสร้างมาตรฐานการปฏิบัติงาน 20 ขั้นตอน (Standard Operating Procedure) ตั้งแต่การคัดเลือกจนถึงการประเมินผล ซึ่งเป็นแนวทางที่ชัดเจนในการส่งต่อนักศึกษาสู่ตลาดแรงงานสากล

นวัตกรรมการสร้างความเปลี่ยนแปลง (Outcome Innovation – Student Transformation):

Professional Transformation: ผลลัพธ์ที่เป็นนวัตกรรมคือการ “Transform” นักศึกษาให้มีทัศนคติแบบมืออาชีพสไตล์ญี่ปุ่น ซึ่งเห็นได้ชัดจากการที่นักศึกษาได้รับความไว้วางใจให้ปฏิบัติหน้าที่สำคัญเกินกว่ามาตรฐานนักศึกษาฝึกงานทั่วไป เช่น การดูแลเคาน์เตอร์ส่วนหน้า (Front) และการจัดการระบบการเงิน

Digital Knowledge Sharing (GSA & SDO): การสร้างคลังความรู้จากประสบการณ์จริง (Tacit Knowledge) ของรุ่นพี่และศิษย์เก่าผ่านกิจกรรมเสวนาออนไลน์ (เช่น “วิถีแม่บ้านญี่ปุ่น” หรือ “ประสบการณ์การทำงานในโรงแรม”) เพื่อส่งต่อความรู้สู่รุ่นน้องในรูปแบบ Smart Organization และการนำนักศึกษาที่ผ่านการฝึกงานสหกิจศึกษาที่ญี่ปุ่นมาจัดเสวนาแนะนำประสบการณ์ เพื่อสร้างแรงบันดาลใจ และเตรียมความพร้อมให้แก่รุ่นน้องทั้งในแง่ของการใช้ชีวิตและการทำงานในประเทศญี่ปุ่น

4. การตรวจสอบและวัดผล

การประเมินผลจากสถานประกอบการ
การสัมภาษณ์ความรู้สึกของนักศึกษาและผู้ปกครอง
การนำเสนอโครงงาน สหกิจศึกษา
การรายงานสภาพการทำงานการป้อนข้อมูลสะท้อนกลับจากผู้ดูแลนักศึกษาฝึกงานที่ญี่ปุ่น

หัวข้อการประเมิน / Soft Skills	สภาพก่อนเข้าร่วมโครงการ (ปัญหาก่อนหน้านี้)	ผลลัพธ์หลังจากการฝึกงาน (Transformation)	อ้างอิงแหล่งข้อมูล
1. ทักษะการสื่อสารและภาษา (Communication & Language)	ขาดทักษะในการสื่อสาร ขาดความมั่นใจในการใช้ภาษาอังกฤษและภาษาญี่ปุ่นในสถานการณ์จริง	ทักษะภาษาดีขึ้นอย่างเห็นได้ชัด สามารถใช้ภาษาญี่ปุ่นในระดับสำนักงานและงานบริการโรงแรมได้ดี	รายงานผลการนิเทศ
2. การปรับตัวข้ามวัฒนธรรม (Cross-Cultural Adaptation)	เผชิญกับสภาวะ Culture Shock ในช่วงแรก มีความเครียดจากการปรับตัวในสภาพสังคมที่แตกต่าง	มีทัศนคติและมุมมองต่อโลกที่กว้างขึ้น สามารถก้าวข้ามขีดจำกัด และใช้ชีวิตในต่างแดนได้อย่างเข้มแข็ง	บทสัมภาษณ์นักศึกษา
3. ความเป็นมืออาชีพ (Professionalism & Responsibility)	ยังขาดทักษะการวางตัว บุคลิกภาพ และมนุษย์สัมพันธ์ที่เหมาะสมกับที่ทำงาน	ถูก “ทรานฟอร์ม” เป็นคนใหม่ มีวุฒิภาวะสูงขึ้น มีความรับผิดชอบจนผู้ปกครองรู้สึกว่า “เหมือนได้ลูกคนใหม่”	ผลประเมินจากสถานประกอบการ และผู้ปกครอง
4. การแก้ปัญหาและการตัดสินใจ (Problem Solving & Decision Making)	ขาดความกล้าในการตัดสินใจ และยังไม่รู้วิธีการจัดการปัญหาเฉพาะหน้าในงานบริการ	ได้รับความไว้วางใจให้ทำหน้าที่สำคัญ เช่น แผนกต้อนรับส่วนหน้า (Front) และการจัดการระบบการเงิน ซึ่งต้องใช้การตัดสินใจที่แม่นยำ	กรณีศึกษา (Case Study)
5. การจัดการอารมณ์ (Emotional Intelligence)	จัดการความเครียดได้ยากเมื่อเจอแรงกดดันจากการทำงานสไตล์ญี่ปุ่น	เรียนรู้การจัดการอารมณ์ ทำความเข้าใจตนเองและผู้อื่น และทำงานร่วมกับผู้อื่นในสภาพแวดล้อมกดดันได้	รายงานสรุปผลการฝึกงาน

ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้น

นักศึกษาสนใจเข้าร่วมโครงการมากขึ้นจากปีแรก (พ.ศ.2565) ที่เริ่มจากจำนวน 2 คน ปีที่ 2 (พ.ศ.2566) จำนวน 2 คน ปีที่ 3 (พ.ศ. 2567) เพิ่มขึ้นอย่างก้าวกระโดดขึ้นเป็น 18 คน และกลายเป็น 20 คนในปีที่ 4
มีการขยายความร่วมมือไปยังสถานประกอบการทั้งจำนวนและประเภทงานที่หลากหลายมากขึ้น จากจุดเริ่มต้นคือ โรงแรม รีสอร์ท ขยายเพิ่มเป็น เรียวกัง คาเฟ่ ร้านอาหาร บริษัท ไปจนถึงเทศบาลเมือง

รุ่นที่ 1 (2565)	รุ่นที่ 2 (2566)	รุ่นที่ 3 (2567)		รุ่นที่ 4 (2568)
Hotel Fujiya (2)	Hotel Fujiya (2)	Hotel Fujiya (3)	❐	Komeda Coffee (5)	❐
รวม 2 คน	รวม 2 คน	Hotel Miyabi (2)	❐	Don Quijoye (2)	❐
		Hotel Rurikoh (3)	❐	Long Hu Dining (1)	❐
		Hotel Kowakien (2)	❐	Hotel Okada (1)	❐
		Hotel Nampuusou (2)		Hotel Nampuusou (1)	❐
		Komeda Coffee (2)		Betsukawa Corporation(1)	❐
		Koriyama City (2)		Hotel Kajikaso (2)	✓
		Betsukawa Corporation (2)		Hotoku Bus (2)	✓
		รวม 18 คน		Koriyama City (2)	❖
				JUSTY Inc. (2)	❖
				Fukuyama Transporting (1)	❖
				รวม 20 คน

หมายเหตุ

	การฝึกงานเสร็จสิ้น เดินทางกลับประเทศไทยแล้ว
❐	อยู่ระหว่างการฝึกงาน
✓	รอผล COE
❖	รอเข้าสัมภาษณ์/ รอผลการสัมภาษณ์

การเปรียบเทียบผลลัพธ์กับเป้าหมายและตัวชี้วัดความสำเร็จ

นักศึกษาได้รับการยอมรับให้ย้ายไปทำงานในแผนกที่ยากขึ้น เช่น หน้าเคาน์เตอร์ต้อนรับ (Front) และดูแลระบบการเงิน ซึ่งปกตินักศึกษาฝึกงานจะไม่ได้รับสิทธิ์นี้
ผู้ปกครองพึงพอใจมากโดยระบุว่า “เหมือนได้ลูกคนใหม่” ที่มีความรับผิดชอบและวุฒิภาวะสูงขึ้น

ปัจจัยสำคัญที่ทำให้แนวปฏิบัตินี้ประสบความสำเร็จ

วิสัยทัศน์ของผู้บริหารในการเจรจาโดยตรงกับสถานประกอบการ ที่มีการพิจารณาลงรายละเอียดในเรื่องลักษณะงานที่นักศึกษาจะได้ปฏิบัติ ค่าตอบแทน รวมทั้งสวัสดิการต่างๆ ที่นักศึกษาจะได้รับอย่างชัดเจนก่อนจะมีการลงนามความร่วมมือ
กระบวนการคัดกรองนักศึกษาที่เข้มข้นหลายขั้นตอน พิจารณาทั้งในด้านผลการเรียน ทักษะทางภาษา ความพร้อมด้านสุขภาพร่างกาย ความประพฤติและทัศนคติที่เป็นไปตามเกณฑ์ของหน่วยงานที่รับฝึก
การทำงานเป็นทีมร่วมกันระหว่างทีมผู้บริหาร คณาจารย์ภายในภาควิชา รวมทั้ง ระบบการประสานงานระหว่างผู้รับผิดชอบการดูแลนักศึกษาสถานประกอบการและคณาจารย์อย่างรวดเร็ว

5. การปรับปรุงและพัฒนา

แนวทางการปรับปรุงเพื่อให้ได้ผลลัพธ์ที่ดี

แนวทางการพัฒนา: ขยายจำนวนนักศึกษาจากรุ่นแรก 2 คน สู่เป้าหมาย 20 คนในปี 2568 และขยายความร่วมมือไปยังคณะอื่นๆ เช่น คณะวิศวกรรมศาสตร์ และคณะนวัตกรรมเกษตร
นำปัญหาที่เกิดขึ้นระหว่างฝึกงาน มาแลกเปลี่ยนเรียนรู้ร่วมกันกับคณะทำงาน เพื่อเป็นกรณีศึกษาสำหรับการกำหนดคุณสมบัติ และเพื่อเตรียมความพร้อมนักศึกษารุ่นถัดไป

แนวทางในการขยายผลในวงกว้างหรือข้อเสนอแนะเพื่อให้กลายเป็นระเบียบปฏิบัติหรือมาตรฐานในการทำงาน

การขยายผล: สร้างคลังคลิปวิดีโอสัมภาษณ์รุ่นพี่และผู้ปกครองเพื่อสร้างแรงบันดาลใจให้รุ่นน้อง และจัดทำคู่มือเตรียมเอกสารของกองตรวจคนเข้าเมือง (ตม.) ญี่ปุ่นให้เป็นมาตรฐาน

6. ข้อมูลประกอบ

Link เอกสารหลักฐานที่เกี่ยวข้อง

ความเป็นมาของโครงการ ตั้งแต่เดือน กันยายน ปี พ.ศ.2562 จนถึงปี 2568
Time Line กระบวนการดำเนินงาน
รายชื่อสถานประกอบการ ตั้งแต่ปีแรกที่เริ่มโครงการ พ.ศ.2565 จนถึงปัจจุบัน
Process Map 20 ขั้นตอนมาตรฐานในการดำเนินงาน
ภาพประกอบกิจกรรม: ภาพการเจรจาความร่วมมือ การลงนาม MOU การนิเทศนักศึกษา
คลิปวิดีโอ วิดีโอสัมภาษณ์ความประทับใจของผู้ปกครองและนักศึกษา
ตัวอย่างผลประเมินการฝึกงาน
งานแถลงข่าว RSUniverse 40 ปี มหาวิทยาลัยรังสิต (16 มกราคม 2568) : “ญี่ปุ่นสัมพันธ์” เดินหน้าสร้างความร่วมมือฝึกงานสหกิจ สร้างบัณฑิตไทยสไตล์ญี่ปุ่นสู่โลกแห่งการทำงานจริง โดย ผศ.ดร.ปิยสุดา ม้าไว คณบดีวิทยาลัยศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยรังสิต